|

Luchtvervuiling: bieden fijnstofmaskers soelaas?

pro_velo_bike_bicycle_equipment_advices
Hoewel fietsers minder worden blootgesteld aan vervuilende stoffen zoals stikstofdioxide, ademen ze toch 4 tot 9 keer meer fijne stofdeeltjes in dan automobilisten (Federaal Wetenschapsbeleid, 2011). Sommigen zeggen dat fijnstofmaskers een oplossing aanbieden, maar is dat ook zo?

Een luchtje schep je in België helaas zelden zomaar: zwaveldioxide, koolstofdioxide, roetdeeltjes maken deel uit van de dagelijkse fietsersrealiteit. Steeds vaker zien we mensen rondrijden met een fijnstofmasker. Dit zou de inname van deze schadelijke stoffen beperken en het risico op hart- en ademhalingsproblemen verminderen.

Werkt het ook écht?

Een doek voor je mond houden zou de inname van schadelijke stoffen al tot 20% verminderen. De maskers daarentegen hebben een driedubbele werking. Ze beschermen niet alleen tegen verontreinigende stoffen, maar ook tegen bepaalde allergenen en vreemde geurtjes. Dit omdat ze bestaan uit filters van actieve koolstof, of de elektrostatische versie hiervan.

Isabelle Lesens, verantwoordelijk voor de Velo-city conferentie, waarschuwde in 2003 dat we ons niet in het ootje mogen laten nemen. De werking van de maskers is namelijk relatief. Tot nog toe is er geen enkele wetenschappelijke studie die bewijst dat ze effectief fijne stofdeeltjes tegenhouden.

De fietsers van het Amerikaanse Olympische team bij de Spelen in Beijing van 2008 droegen maskers, maar dit zorgde niet voor een gunstig effect. Zelfs een verantwoordelijke bij Res-pro, die fijnstofmaskers produceren, wist ons te zeggen dat de maskers eerder geurtjes tegenhouden, dan microdeeltjes van diesel.

Bovendien blijkt het niet erg makkelijk ademen met zo’n masker. Je moet dieper ademhalen en neemt zo dus meer fijne stofdeeltjes op. Verder geven mondmaskers geen aangenaam beeld van fietsen: het masker verwijst naar niet al te aangename praktijken.

Luc Goffinet, directeur van de GRACQ vindt dat de oplossing op een ander niveau moet worden gezocht. Het echte probleem is de luchtkwaliteit en dus moet er actie ondernomen worden via het milieu- en mobiliteitsbeleid. Ondertussen kunnen mensen op de fiets zich behelpen door rustig te rijden en hun routes aan te passen.

Rustig

Geen paniek! Dr. Patrick Le May, arts bij het CIAMT verzekert ons dat "het nog steeds voordeliger is te fietsen, zelfs in vervuilde omstandigheden, dan stil te blijven zitten." De beweging stimuleert nog steeds het hart, de ademhaling en de spieren. Daarnaast helpen enkele tips en tricks om de effecten van luchtvervuiling te beperken: rustig trappen, om hyperventilatie te vermijden, en inademen door de neus, waardoor je slijmvlies de ingeademde lucht filtert.

Sla een andere weg in

Op de fiets adem je in het verkeer sneller en dieper in dan in een auto, waardoor je meer fijne stofdeeltjes opneemt. Maar uiteindelijk wordt iedereen onderworpen aan dezelfde vervuiling.

Wat verschillende studies hebben aangetoond, is dat de snelheid waarmee we vervuilende deeltjes inademen vermindert, wanneer we faciliteiten gebruiken die speciaal ontworpen zijn voor de fiets (Science for Environment Policy, 2014). In Antwerpen heeft men in kaart gebracht waar het gezonder fietsen is. Antwoord: des te verder verwijderd van de autoweg.

Een andere studie, uitgevoerd door Airparif in 2009, bevestigt dit. De gemiddelde blootstelling aan vervuiling ligt twee keer lager op vrijliggende fietspaden in en 30% lager op busstroken. Goede fietsvoorzieningen hebben, met andere woorden, een directe impact. Reden te meer om te kiezen voor comfortabele, groene routes, ook al zijn ze wat langer.

Pro Velo ontwikkelt oplossingen op maat voor een vlotte en duurzame overstap naar de fiets en draagt zo bij tot een betere levenskwaliteit.